Klikzink
Regelmatig krijgen wij de vraag wat het verschil tussen echt zink en zinklook precies is. Het antwoord zit niet in het uiterlijk, want van een afstand zijn beide moeilijk te onderscheiden. Het verschil zit in het materiaal zelf, en dat heeft gevolgen voor gewicht, prijs, onderhoud en de manier waarop een dak of gevel er over tien of twintig jaar bij staat.
Echt zink is een metaal. Het wordt in banen of platen verwerkt en vormt in de loop van de tijd een grijze patinalaag die het materiaal beschermt tegen weer en wind. Die patina ontstaat vanzelf en is de reden waarom zinken daken na verloop van jaren die kenmerkende, wat doffe grijstint krijgen. Krassen en kleine beschadigingen in zink kunnen zichzelf gedeeltelijk herstellen, omdat het materiaal opnieuw oxideert op de plek van de beschadiging. Zink is relatief zwaar, vraagt om vakwerk bij het zetten van naden en plooien, en is duurder dan de meeste alternatieven.
Zinklook is geen zink, maar staal met een coating die het uiterlijk van zink nabootst. Wij schreven eerder al over hoe zo'n dak zonder zink toch die uitstraling krijgt. Staal is lichter dan zink, ligt in prijs meestal lager en heeft een vaste, fabrieksmatige kleur die niet verandert door weersinvloeden. Waar zink patineert, blijft zinklook er na tien jaar ongeveer hetzelfde uitzien als op de dag van plaatsing. Voor sommige opdrachtgevers is dat een voordeel, voor anderen juist een gemis.
Bij een monumentaal pand of een verbouwing waarbij de gemeente of welstandscommissie eisen stelt aan het materiaal, is het onderscheid vaak geen kwestie van smaak maar van voorschrift. Dan moet het echt zink zijn, punt. Bij nieuwbouw of een verbouwing waarbij de architect kiest voor het zinkuiterlijk zonder dat het materiaal zelf is voorgeschreven, is er ruimte om af te wegen wat past bij budget, dakconstructie en onderhoudswens. Een lichtere dakconstructie, bijvoorbeeld bij een uitbouw op een bestaande fundering, is vaak beter af met het lagere gewicht van stalen platen dan met zink.
Ook onderhoud speelt mee. Zink vraagt op de lange termijn weinig onderhoud, maar is gevoelig voor contact met bepaalde andere metalen en materialen, wat tot corrosie kan leiden als de detaillering niet klopt. Zinklook heeft die gevoeligheid niet op dezelfde manier, omdat de coating het staal beschermt ongeacht wat ernaast ligt. Dat maakt zinklook in sommige gevallen praktischer bij complexe aansluitingen met andere bouwmaterialen.
Echt zink is niet automatisch de betere optie. Bij een krap budget waarin het zinkuiterlijk wel gewenst is maar de meerprijs van het materiaal niet past, is zinklook een reëel alternatief zonder dat de uitstraling inlevert. Ook bij een lichte dakconstructie waarbij extra gewicht een probleem vormt, ligt staal met coating meer voor de hand. En wie liever een dak heeft dat er over twintig jaar nog precies zo uitziet als bij oplevering, kiest bewust niet voor zink, want de patinavorming is juist een verandering die niet te sturen is.
Wilt u weten welke van de twee bij uw project past? Kijk naar de eisen van de gemeente of het bouwbesluit voor uw pand, naar het gewicht dat de constructie kan dragen, en naar of u een dak wilt dat verandert met de jaren of juist niet. Met die drie antwoorden op tafel is de keuze meestal al voor een groot deel gemaakt, en kunt u gericht navraag doen bij een dakdekker of gevelbekleder over wat in uw situatie haalbaar is.