Klikzink
Wie een gevel in zinklook laat bekleden, komt al snel bij de vraag zinklook gevel verticaal of horizontaal aanbrengen. Beide richtingen zijn technisch mogelijk, maar ze werken anders uit op het uiterlijk van de gevel en op de manier waarop het materiaal water afvoert. De keuze is dus niet alleen een kwestie van smaak.
Verticaal is de meest gebruikelijke richting bij zinklook, en dat is geen toeval. Traditionele zinken gevels en daken zijn vrijwel altijd verticaal beplaat, omdat regenwater dan zonder omwegen naar beneden loopt. Bij een verticale plaatsing lopen de banen van de bovenkant van de gevel rechtstreeks naar de onderkant, met een felsnaad of sponning tussen de banen die het water geleidt in plaats van tegenhoudt. Dat maakt verticaal de veiligere keuze wanneer u een gevel wilt die er ook over tien jaar nog rustig en gelijkmatig uitziet, zonder vuilaanslag op horizontale randen.
Horizontale plaatsing is minder gebruikelijk, maar niet ongebruikelijk. Bij horizontale platen moet elke baan over de onderliggende baan vallen, zoals bij een rabatplank, zodat het water alsnog naar buiten en naar beneden wordt geleid in plaats van achter de plaat te lopen. Dat vraagt om een zorgvuldige detaillering bij hoeken en aansluitingen, en dat is precies waar horizontale gevels vaker misgaan als de overlap te krap is uitgevoerd.
Architectonisch heeft horizontaal wel iets te bieden. Een gevel met horizontale banen oogt breder en rustiger op een laag, langgerekt volume, zoals een eenlaagse aanbouw of een schuurwoning met een lage nokhoogte. Verticale banen doen het tegenovergestelde: ze benadrukken hoogte en zijn daardoor een logischere keuze bij gevels met meerdere bouwlagen of bij een steil dakvlak dat overloopt in de gevel.
Als uw gevel hoog is of grenst aan een dakvlak, is verticaal vrijwel altijd de eenvoudigste en meest voorspelbare oplossing. De banen kunnen in één stuk van dak tot plint doorlopen, er zijn geen overlappende naden nodig die vuil kunnen vasthouden, en de detaillering bij dakgoot en plint is standaardwerk. Bij een lage, brede gevel zonder aansluitend dakvlak kan horizontaal een overweging zijn, vooral als de architect een specifiek horizontaal lijnenspel voor ogen heeft. Houd er dan rekening mee dat er meer knip- en overlapwerk nodig is, wat het aandeel restmateriaal en dus de arbeidstijd kan verhogen.
Horizontaal is minder geschikt wanneer de gevel hoog is, want dan komen er veel overlappende naden boven elkaar te liggen, en elke naad is een plek waar water zich kan verzamelen als de overlap niet ruim genoeg is. Ook bij gevels met veel inspringende delen of erkers is verticaal praktischer, omdat de banen dan gewoon doorlopen zonder dat er op elke hoek een nieuwe horizontale aansluiting bedacht hoeft te worden.
De keuze tussen verticaal en horizontaal hangt dus samen met de vorm van uw gebouw, de aansluiting op het dak en het architectonische effect dat u zoekt. Voor de meeste woningen en utiliteitsgebouwen is verticaal de gangbare en onderhoudsarme keuze; horizontaal is een bewuste architectonische keuze die vraagt om een uitvoerder die de overlapdetails kent. Wilt u weten welke richting en welke baanbreedte bij uw gevel past, neem dan de tekening van uw gevel erbij en bespreek de situatie met een verwerker die met zinklook werkt. Zo weet u voordat de bestelling de deur uitgaat welke richting bij uw gebouw hoort.