Klikzink
Een heftruck die achteruitrijdt, een steiger die tegen de gevel schuurt, een dakgoot die lekt en een streep achterlaat: er zijn genoeg manieren waarop één baan van een gevel beschadigd raakt terwijl de rest gewoon goed is. De vraag die dan komt, is niet of er een nieuwe baan gelegd kan worden. Dat kan bijna altijd. De vraag is of u straks nog kunt zien welke baan het was.
Het antwoord ligt niet bij de fabriek, maar bij het weer dat er intussen overheen is gegaan.
De meeste bedrijfsgevels zijn geen blikvanger. Mensen kijken naar de inrit, het bord bij de deur, misschien de laad- en losdeuren, maar niet naar het vlak daartussen. Dat is precies waarom een dof metalen gevel hier lastiger is dan op een gebouw waar iedereen toch al naar het geheel kijkt. Een baan die net iets glanzender is dan de rest, of net een andere grijstoon heeft, trekt op zo'n rustig vlak sneller de aandacht dan op een gevel die al vol reclame en kozijnen zit. Er is weinig anders om naar te kijken, dus het oog valt op het enige dat afwijkt.
Dat is meteen de reden waarom wij bij een vervanging liever eerlijk zijn over wat er wél en niet lukt, in plaats van te beloven dat het straks niet te zien is.
De coating op onze stalen banen, GreenCoat Pural BT, is een fabrieksmatig aangebrachte laag van 50 micrometer. Die kleurt niet bij zoals verf dat doet; hij is en blijft de kleur die hij vanaf de wals meekrijgt. Nordic Night Black, Slate Grey en Metallic Dark Silver zien er op de dag van plaatsen precies zo uit als op de dag dat de baan gewalst is, en dat geldt voor een nieuwe baan net zo goed als voor de rest van de gevel op dat moment.
Het verschil ontstaat dus niet in de fabriek. Het ontstaat op de gevel zelf, in de jaren die de bestaande banen al hebben meegemaakt en die de nieuwe baan nog niet heeft gehad. Regen, stof, UV-licht en temperatuurwisselingen doen iets met een oppervlak, ook al is dat iets bij een matte coating veel kleiner dan bij glimmend blik. De glansgraad blijft laag, de kleur verschiet niet merkbaar, maar het vlak krijgt over jaren een fijne laag vervuiling en een oppervlaktestructuur die niet meer helemaal die van de wals is. Zet daar een baan naast die net van de rol komt, en er is voor wie er vlak voor staat, in een bepaalde lichtinval, een waarneembaar verschil. Meestal zit dat in een lichte glansafwijking, niet in de kleur zelf.
Hoe lang dat verschil te zien blijft, hangt af van hoeveel er al met de gevel gebeurd is. Een gevel van twee jaar oud en een nieuwe baan zijn bijna niet te onderscheiden. Een gevel van vijftien jaar oud naast een baan van vandaag: dat contrast ziet u, in ieder geval de eerste tijd.
Een vervangen baan op ooghoogte, naast de inrit waar auto's dagelijks langsrijden, valt sneller op dan diezelfde baan hoog op een gevel die alleen vanaf de weg gezien wordt. Niet omdat het materiaal daar anders reageert, maar omdat de kijkafstand en de kijkhoek anders zijn. Van een afstand van dertig meter, schuin van opzij, verdwijnt een klein glansverschil in het geheel. Van drie meter, recht ervoor, met de zon er half op, is precies diezelfde baan onmiskenbaar de nieuwe.
Dit is ook waar de richting en breedte van de banen meespelen. Onze felsbanen zijn leverbaar op maat, van 450 tot 8000 millimeter, met een werkende breedte van 475 millimeter en een fels van 35 millimeter die de schaduwlijn tussen de banen vormt. Eén enkele baan vervangen op een gevel met veel lange, doorlopende banen is in het oog springender dan op een gevel die al is opgedeeld in kortere stukken met vaker een lasnaad in de fels. Op een gevel met verstijvingsril of micro-lines valt een individuele baan sowieso minder op dan op een volledig vlakke uitvoering, simpelweg omdat het vlak sowieso al meer textuur heeft om in op te gaan.
Ons advies bij een enkele beschadigde baan is meestal: vervang de baan die stuk is, en verwacht een zichtbaar verschil dat met de tijd kleiner wordt maar niet meteen verdwijnt. Wij hebben van alle drie de kleuren monsters liggen, zodat u vooraf kunt zien hoe groot het verschil in uw geval waarschijnlijk gaat zijn tussen een verse plaat en de kleur die uw gevel nu heeft.
Er zijn twee situaties waarin wij een andere oplossing voorstellen. De eerste is een gevel waar de beschadiging midden op een prominent, goed belicht vlak zit, op ooghoogte, waar de gevel toch al zichtbaarder is dan gemiddeld voor een bedrijfspand: bijvoorbeeld bij de entree of langs een drukke doorgaande weg. Daar stellen wij voor om niet één baan te vervangen, maar een aantal aangrenzende banen in één keer, zodat het verschil verdeeld wordt over een groter vlak in plaats van scherp afgetekend naast oude banen te staan.
De tweede situatie is een gevel die al zo lang meegaat dat de kans groot is dat er binnen enkele jaren meer onderhoud nodig is. Dan is één nieuwe baan tussen banen die toch binnenkort aan vervanging toe zijn, geen goede besteding van het verschil dat u ermee koopt. Beter is dan om te wachten en in één keer een groter deel van de gevel te vervangen, zodat de hele gevel weer gelijk oogt in plaats van een lappendeken van leeftijden te worden.
Wat wij niet doen, is beweren dat een vervangen baan onopvallend blijft als de rest van de gevel al jaren ouder is. Dat zou een belofte zijn die het licht op uw gevel niet waarmaakt. Wat wij wel doen: meedenken op basis van de tekening van uw pand, zonder kosten, over waar precies de grens ligt tussen één baan bijleveren en een groter stuk in één keer aanpakken. Als u ons de situatie beschrijft, of een foto van de beschadigde baan en de gevel erlangs, kunnen wij vooraf zeggen wat er op uw pand te zien gaat zijn, in plaats van dat achteraf te laten blijken.